Soorten lichttechnologieën
Lampen zetten elektrische energie om in licht. Er bestaan verschillende soorten lampen met elk hun eigen werking en energieverbruik. Vandaag is led de meest gebruikte lichttechnologie.
LED (Light Emitting Diode)
Principe
Een halfgeleider zet elektrische energie rechtstreeks om in licht.
Lees hier meer over led-technologie
Bouwvormen van led
Afhankelijk van de toepassing kies je de juiste bouwvorm van led:
- SMD:
- COB:
- Filament:
- (High) Power Led:
Dimtechnologie led
Let op met het dimmen van led's. Niet iedere led kan op dezelfde manier gedimd worden. Controleer daarom altijd welke dimtechniek door de fabrikant wordt ondersteund.
- Fase-aansnijding: dimming door het begin van de wisselspanning af te snijden. Vooral gebruikt bij oudere dimmers.
- Fase-afsnijding: dimming door het einde van de wisselspanning af te snijden. Meestal de beste keuze voor LED-verlichting;
- Analoge sturing 0-10 V / 1-10 V: de lichtsterkte wordt geregeld via een aparte stuurspanning. Veel toegepast in professionele installaties.
- PWM: de LED wordt zeer snel aan en uit geschakeld om de lichtsterkte te regelen.
- DALI: digitaal lichtsturingssysteem waarmee armaturen individueel of in groepen kunnen worden gedimd en aangestuurd.
Voordelen
- zeer energiezuinig;
- lange levensduur;
- weinig warmteontwikkeling;
- verkrijgbaar in verschillende lichtkleuren;
- milieuvriendelijk.
Nadelen
- gevoelig voor storingen via het elektriciteitsnet en van buitenaf;
- kunnen zelf ook voor storingen zorgen in de omgeving en op het net.
Toepassingen
Woningen, straatverlichting, scholen, decoratie, schermen. Dé standaardverlichting van vandaag en morgen.
Gloeilamp
Principe
Een dun metalen draadje wordt verhit door elektrische stroom en gaat gloeien.
Voordelen
- warm en aangenaam licht;
- eenvoudige (verouderde) technologie.
Nadelen
- veel energie gaat verloren als warmte;
- korte levensduur;
- hoog energieverbruik.
Toepassingen
Vroeger algemeen gebruikt in woningen, vandaag bijna volledig verdwenen.
Halogeenlamp
Principe
Verbeterde gloeilamp met halogeengas, waardoor de gloeidraad langer meegaat.
Voordelen
- helder en natuurlijk licht;
- goede kleurweergave;
- compact formaat.
Nadelen
- hoog energieverbruik;
- wordt zeer warm;
- beperkte levensduur.
Toepassingen
Vroeger als accentverlichting en voor spots. Wordt systematisch vervangen door led.
Fluorescentielamp (TL / spaarlamp)
Principe
Elektrische stroom wekt gas op dat UV-licht produceert; een fosforlaag zet dit om in zichtbaar licht.
Voordelen
- zuinig(er) dan gloeilampen;
- lange levensduur;
- geschikt voor grote ruimtes.
Nadelen
- bevat kleine hoeveelheid kwik;
- trage opstart (vooral bij kou);
- minder goede kleurweergave.
Toepassingen
Scholen, kantoren, werkplaatsen. Wordt uitgefaseerd omwille van milieu-impact en vervangen door led.