Zelf je spanschroeven maken

<p>In deze tooldokter maken we zelf enkele handige klemhulpstukken die van pas komen tijdens je klussen.<br />In deel 1 van deze aflevering maken we enkele hulpstukken die je kan gebruiken om onderdelen te klemmen, of voldoende drukkracht te zetten op onderdelen die je wil verlijmen.<br />Wat heb je nodig voor deze eerste klus? Multiplex, rondhout en draadstang, houtlijm, en schroeven en bouten.<br />De latten zijn al op maat gezaagd, en mogen aan elkaar verlijmd worden.<br />Verspreid de lijm zodat er louter een dunne film is aangebracht. Stapel de latten op elkaar.</p> <p>Dit is de basis van het klemhulpstuk. Opgebouwd uit meerdere verlijmde latten, zal het een sterk geheel vormen.<br />Voor een correcte hechting, is er uiteraard drukkracht nodig tijdens het uitharden van de lijm. Ditmaal gebruiken we nog enkele lijmklemmen om ons te helpen hierbij.<br />Hier zie je dat tijdens het klemmen, de onderdelen naar boven geduwd worden. Ons werkstuk zal dit tegenwerken, doordat tijdens het klemmen er ook van boven en onderen een drukkracht zal zijn. Waar de latten hier verschuiven, regel je nog even bij terwijl de lijm nog nat is. Laat het geheel drogen en uitharden. Verwijder de klemmen.<br />Verwijder de overtollige lijmresten met een beitel.<br />Er zijn tussenblokjes nodig. Teken af op maat. Om af te korten, teken je een richtlijn langs alle zijkanten. Zo kan je beter handmatig afkorten met de rugzaag.<br />Of je kan ook te werk met een afkortzaag, die cre&euml;ert een perfect haakse zaagsnede.<br />De draadstang komt doorheen de afstandsblok. De afstand wordt overgezet op het rondhout. Kort vervolgens af met de zaag.<br />Het rondhout dient als handvat. De draadstang komt er dus doorheen, en daarvoor boor je eerst nog het gat uit.<br />Ook de draadstang moet nog op maat afgekort zijn. Meet af, en pak er de ijzerzaag bij.<br />Door het zagen zijn er nog bramen aan de draadstang, die werk je weg met een ijzervijl. Zo kan de draadstang vlot doorheen het hout. Bevestig alles met twee moeren, en span vast.<br />In het afstandsblok moet ook nog een gat uitgeboord worden. Zoek het midden door de diagonalen te verbinden. Boor het gat uit zodat het handvat er doorheen kan worden geschoven.<br />De afstandshouder moet geschroefd worden. Gebruik schroeven die niet t&eacute; lang zijn. Boor wel voor, zodat het multiplex niet gaat splijten.<br />Waar de draadstang uitkomt in de afstandhouder, bevestig je nog inslagmoeren. Timmer hem vast, zodat hij zich kan vastbijten in het hout. Deze moer zorgt voor de bevestiging van de draadstang in het hout.<br />Voor je de schroeven vast zet, breng je nog houtlijm aan. Zorg dat de schroefkoppen wel verzinkt zitten. Met wat extra kracht, bijten ze vlug in het hout. Verwijder de overtollige houtlijm nog met een natte doek.<br />Nu nog de andere afstandsblokken maken. Teken de maat af op een lat. En zaag alle stukken uit. In serie afkorten, lukt vrij snel met de afkortzaag.<br />De twee eerste plaatjes krijg een gat in het midden, maar dan wel van een andere diameter. Eerst ga je boren met een gewone boor, de volgende plaat met de cilinderboor. De twee volgende plaatjes krijgen dan geen centrisch gaat meer.<br />Span daarna de moeren aan.<br />Lijm de plaatjes aan elkaar vast. Zet drukkracht met een spanschroef.<br />De volgende afstandhouder wordt als een houttap in de plaat bevestigd. Er zullen verschillende gaten zijn waar de tap in kan gezet worden.<br />Kort het rondhout af op maat, en boor de diameter van het rondhout uit in het midden van de afstandhouder. Teken opnieuw het midden af van de afstandhouder. Boor uit met de cilinderboor. Binnenin komt nog houtlijm. Tik het stuk rondhout vast.<br />De gaten voor de tap moeten nog uitgeboord worden. Zet enkele tussenafstanden over. Duid daarna het midden aan, waar alle gaten mogen uitgeboord worden. Controleer of de tap niet te veel spant en wel gemakkelijk in- en uit kan worden genomen.<br />Om het handvat nog beter te fixeren op de draadstang, komt er nog een schroef in het midden. Boor even wat voor, en bevestig de schroef.<br />Het eerste klemhulpstuk is af: Met behulp van de afstandhouders en het handvat kan je onderdelen tegen elkaar gaan opspannen.<br />Als afwerking mogen de scherpe randen van het hulpstuk gebroken worden met wat schuurpapier.<br />En omdat onze klemhulp een tijdje mee kan gaan, krijgt het nog een laagje vernis mee. Daarmee is het werk voor dit hulpstuk af. Op naar de volgende.<br />Houten platen tegen elkaar verlijmen, vereist kracht naar de zijkanten toe tijdens het opspannen, maar opdat de onderdelen niet beginnen te verschuiven, is er ook drukkracht boven- en onderaan nodig. Dit klemhulpstuk zal daarbij helpen. Hoe ga je te werk?<br />We werken opnieuw met triplex. De lagen worden aan elkaar verlijmd. Verdeel opnieuw in een dunne laag, en leg er de volgende rij platen op. Tijdens het uitharden is er drukkracht nodig, gebruik enkele lijmklemmen. Laat drogen en uitharden. Daarna kan je de overtollige lijmresten wegwerken met de beitel.<br />De montage verloopt met slotbouten en moeren. Even de platen alvast klaar leggen. Verdeel in gelijke stukken. Teken meteen over voor alle latten met een lange winkelhaak. Duid op elke rij nog eens het midden aan. Pas toe voor elke lat.<br />Pak elk gat aan met de cilinderboor, maar ga niet volledig door het hout. Het gat boor je volledig uit met de gewone boor. Pas dit opnieuw toe voor elke lat.<br />Schuur het hout nog eens op, en breek hierbij vooral de scherpe randen. Nadat je alles hebt ontstoft, krijgt alles nog een laag vernis mee ter bescherming. Ga grondig te werk, en pak alle vlakken en zijkanten aan.<br />Bevestig de slotbouten in de voorgemaakte gaten van de latten. Het werk aan dit werkstuk zit er eigeniljk bijna op. Leg enkele blaadjes papier ter voorbereiding. Die vangen straks overtollige lijm op. Bij het verwijderen van het papier nadien, schuur je dan de hardnekkige resten gewoon weg.<br />Hoe werk je met ons klemhulpstuk? Je moet panelen aan elkaar verlijmen? Breng dan eerst de lijm aan. Verdelen de onderdelen van je te maken werkstuk over de latten. Bevestig latten bovenaan.<br />De slotbouten hebben aan de basis geen schroefdraad. De afstandsblokken zijn zo gemaakt dat ze uitkomen tot aan de schroefdraad, zodat de moer zich straks kan vastzetten.<br />De bovenste latten kunnen worden bevestigd. En ook aan de bovenkant komt nog wat papier te liggen voor de overtollige lijm op te vangen. Plaats alle latten. Daarna kan je al wat voorlopig aanspannen met een vleugelmoer en bijhorende rondel.<br />Er zijn nog spie&euml;n nodig. Op nog wat resthout teken je ze eerst uit. Met decoupeerzaag kan je ze vlug gaan uitzagen. Dankzij de spie&euml;n kan je nog extra gaan opduwen net naast je werkstuk, zodat er nog meer drukkracht ontstaat. Tijdens het opslaan van de spie&euml;n, zie je de overtollige lijm uit de naden komen, een teken dat de platen dichter tegen elkaar geklemd worden.</p> <p>Eens alles vast zit, kan je werkstuk gaan drogen en uitharden.<br />Deel 1 van deze tooldokter zit erop. In het volgende deel maken we nog een hulpstuk waarmee je onderdelen van je werkstuk haaks kan klemmen, en nog enkele spanschroeven.</p>